Randgemeenten bij grote steden groeiden in 2019 het meest

Normal dorp doezum luchtfoto
Afbeelding: Wikimedia

In 2019 groeide de bevolking in kleinere gemeenten rond de grote steden relatief gezien het sterkst, vooral door verhuizingen vanuit andere gemeenten. In absolute zin kregen de grootste steden er de meeste inwoners bij, voornamelijk door immigratie. Het aantal gemeenten met bevolkingskrimp nam voor het tweede achtereenvolgende jaar af. Dat meldt het CBS op basis van voorlopige cijfers tot 1 december 2019.

Van alle gemeenten kreeg Diemen met een groei van 54 per duizend inwoners er relatief de meeste inwoners bij. Grootschalige nieuwbouwprojecten trokken voornamelijk gezinnen uit Amsterdam aan. In 2018 groeide Diemen ook al sterk. Ook andere kleinere gemeenten op korte afstand van een grote stad groeiden sterk, zoals Zuidplas (bij Rotterdam), Beemster en Blaricum (bij Amsterdam) en Son en Breugel (bij Eindhoven). Waddinxveen in het Groene Hart en de kleine gemeente Renswoude in de provincie Utrecht kreeg er naar verhouding ook veel inwoners bij. Hetzelfde geldt voor enkele gemeenten waar een asielzoekerscentrum (azc) is gevestigd, zoals Cranendonck en Westerwolde.

Meeste inwoners erbij in grote steden

In absolute zin groeiden de grote steden het sterkst. Amsterdam kreeg er in 2019 bijna 11 duizend inwoners bij, Den Haag bijna 8 duizend, Rotterdam bijna 7 duizend en Utrecht bijna 5 duizend. De top tien wordt volgemaakt door de middelgrote steden Almere, Eindhoven, Tilburg, Arnhem, Groningen en Haarlem. In verhouding tot het aantal inwoners groeide Almere van deze steden het hardst, met 18 per duizend inwoners.

Groei in steden vooral door immigratie

Deze tien steden groeiden zowel doordat er meer baby’s werden geboren dan er sterfgevallen waren (natuurlijke aanwas), als doordat de immigratie de emigratie oversteeg. Behalve in Utrecht en Almere was migratie de belangrijkste motor achter de stedelijke bevolkingsgroei. Dit geldt het sterkst voor Amsterdam, Eindhoven en Arnhem.
Uit de meeste steden verhuisden meer inwoners dan er kwamen wonen vanuit een andere gemeente. Ze vertrokken veelal naar kleinere randgemeenten. In tegenstelling tot de andere drie grote steden raakte Utrecht nauwelijks inwoners kwijt door verhuizingen. Almere, Haarlem en Tilburg groeien door migratie, verhuizingen én natuurlijke aanwas. Vooral Almere groeit sterk door verhuizingen.

Minder gemeenten met krimp

In 63 van de 355 gemeenten (18 procent) daalde de bevolking in 2019, volgens de voorlopige cijfers tot 1 december. Deze gemeenten liggen voornamelijk aan de randen van Nederland: in Noord- en Oost-Groningen, Drenthe, Zeeuws-Vlaanderen, Zuid-Limburg en de Achterhoek. In de meeste van deze gemeenten overleden meer mensen dan er kinderen geboren werden, en was ook het verhuissaldo negatief.
Zowel in 2019 als in 2018 waren er minder krimpgemeenten dan in 2017, toen het aantal inwoners nog in 91 van de destijds 388 gemeenten (23 procent) afnam. Dat er in de laatste twee jaar steeds wat minder gemeenten te maken hebben met een afnemend aantal inwoners komt hoofdzakelijk door de toegenomen immigratie. Vrijwel alle gemeenten kregen er in 2019 inwoners bij als gevolg van buitenlandse migratie.

Daling inwonertal in 7 van de 9 in 2015 aangewezen krimpgebieden

In 2015 heeft de Rijksoverheid 9 krimpgebieden geïdentificeerd, op basis van de CBS-bevolkingsprognose 2015-2040. Dat zijn Noordoost-Friesland, Hoogeland, de Eemsdelta, Oost-Groningen, de Achterhoek, Zeeuws-Vlaanderen, de Westelijke Mijnstreek, Parkstad Limburg en Maastricht-Mergelland. Voor deze gebieden werd een bevolkingsdaling van ten minste 12,5 procent (125 per duizend inwoners) tot 2040 voorzien.
In 7 van deze 9 krimpgebieden is het aantal inwoners sinds 1 januari 2015 inderdaad afgenomen. De sterkste daling was te zien in het uiterste noorden, in het Hogeland (46 per duizend inwoners) procent) en Eemsdelta (35 per duizend inwoners). In Oost-Groningen, de Westelijke Mijnstreek en Parkstad Limburg daalde het aantal inwoners tussen 2015 en 2019 met ongeveer 10 per duizend, terwijl de krimp in Noordoost-Friesland en Zeeuws-Vlaanderen minder dan 5 per duizend inwoners bedroeg. Het aantal inwoners in Maastricht-Mergelland bleef in de afgelopen vijf jaar stabiel en in de Achterhoek was er tegen de verwachting in een bescheiden bevolkingsgroei. De Achterhoek had weliswaar te maken met een sterfteoverschot, maar zowel het saldo van binnenlandse verhuizingen als dat van migratie was de laatste jaren licht positief.

Van de 355 huidige gemeenten hadden 60 op 1 december 2019 een lager aantal inwoners dan op 1 januari 2015. Hiervan liggen 29 in een van de aangewezen krimpgebieden, 15 in een van de aangewezen anticipeergebieden (waar krimp als mogelijkheid werd gezien) en 16 daarbuiten.

Weersverwachting Nederland
Vandaag 18 ° / 21 ° Zwaar bewolkt
Morgen 12 ° / 14 ° Zwaar bewolkt
Overmorgen 7 ° / 12 ° Zwaar bewolkt
Het weer in Nederland
Blijf op de hoogte
Meld je aan voor de nieuwsbrief